Akıl Modelleri Yazılara dön →
← Kulüp
Kulübün karar şablonu

Eğer–O Zaman Karar Şablonu

Modeli bilmek ile onu doğru anda hatırlamak arasında bir boşluk var. Bu iki sayfa, o boşluğu tek bir cümleyle kapatıyor: “Eğer şu olursa, şunu yapacağım.”

Şablonu al → Önce dolu bir örneğe bak
01

Neden önemli?

Çoğumuz akıl modellerini biliyoruz ama zor anda hatırlamıyoruz. Konuşma bitiyor, toplantı dağılıyor, model ancak sonra aklımıza geliyor. Psikolojide buna ileriye dönük bellek deniyor: bir şeyi doğru anda yapmayı hatırlamak. Araştırmalar, “eğer X olursa Y yapacağım” biçiminde kurulan planların, “Y yapmaya çalışacağım” gibi genel niyetlere göre çok daha sık hayata geçtiğini gösteriyor. Şablon, her kararında bu planı senin yerine kurduruyor.

1Model doğru anda akla gelirDurumu ele veren işareti yazarsın. Bir dahaki sefere o işaret, modeli hatırlatan tetikleyiciye dönüşür.
2Modeli her şeye uydurmazsınHer kararda modelin nerede yanıltabileceğini de yazarsın. Böylece çekiçle her şeyi çivi sanmazsın.
3Şansı karardan ayırırsınBirkaç hafta sonra kararına geri dönersin. İyi sonuç her zaman iyi karar değildir; ikinci sayfa bu farkı görmeni sağlar.
02

İki sayfa, on alan

Sayfa 1 · Karar anında

1. Durum · 2. İşaret ve ne zaman fark ettiğin · 3. Model kontrolü · 4. Modelin sınırı · 5. Beklenti · 6. Eğer–o zaman planın

Sayfa 2 · Birkaç hafta sonra

1. Ne oldu · 2. Karar kalitesi mi, şans mı · 3. Yeni tetikleyicin · 4. Kulüp için tek cümle

Kulüpte kullanımı: Sayfa 2'deki tek cümleyi haftalık Chat başlığına taşırsın. Ayda bir doldurduğun kararlardan birini de canlı buluşmaya getirirsin.

03

Dolu bir örnek

Model: fırsat maliyeti. Ekip dört aydır bir özellik üzerinde çalışıyor ve iki ay daha isteniyor.

EĞER–O ZAMAN KARAR ŞABLONU · ÖRNEKa.

Sayfa 1 — Karar anında

1. DurumEkip dört aydır bir özelliği geliştiriyor; iki ay daha isteniyor. Karar: devam mı, küçültüp bitirmek mi?
2. İşaret · ne zaman fark ettim?Toplantıda “Bu kadar emek verdik, şimdi bırakamayız” cümlesi. Fark ettiğim an: sırasında.
3. Model kontrolüFırsat maliyeti. Sordurduğu soru: “Bu iki ayla başka ne yapabilirdik?” Görünür kıldığı: bekleyen iki müşteri talebi.
4. Modelin sınırıBitmeye çok yakın bir işi bırakmanın da bedeli var. Kalan işi gerçekçi ölçmeden karar verirsem yanılırım.
5. Beklentiİki ayda bitmesi zayıf bir ihtimal. Küçültülmüş bir sürüm üç haftada çıkabilir.
6. Eğer–o zaman planım“Eğer bir toplantıda ‘bu kadar emek verdik’ cümlesini duyarsam, o zaman ‘Bu zamanla başka ne yapabilirdik?’ diye soracağım.”
EĞER–O ZAMAN KARAR ŞABLONU · ÖRNEKa.

Sayfa 2 — Üç hafta sonra

1. Ne oldu?Özelliği küçültüp üç haftada çıkardık. Kalan zamanı bekleyen müşteri taleplerine verdik.
2. Karar kalitesi mi, şans mı?
3. Yeni tetikleyicimTakvim ilk kez kaydığında aynı soruyu sormak; toplantıyı beklememek.
4. Kulüp için tek cümleToplantının ortasında “bırakamayız” cümlesini yakaladım ve soruyu sordum.
Kulüp üyelerine özel

Şablonu indir

Boş şablon, iki sayfalık yazdırılabilir bir PDF. Kulübe katıldığın gün hoş geldin e-postanla birlikte gelir.

Kulübe katıl
Üyeysen indirme linki hoş geldin e-postanda.
Katılırken tarayıcıyı kullan: Substack'in iPhone uygulamasında fiyat, Apple'ın komisyonu yüzünden daha yüksek görünür. Dolar hesabı gerekmez; ödeme kartından, bankanın güncel kuruyla alınır.